Niniejsza dokumentacja opisuje oprogramowanie TEX Live – dystrybucję TEX-a/LATEX-a dla systemów GNU/Linux, różnych wersji Unix (w tym Mac OS X) oraz Windows. (Uwaga: dystrybucja jest mało przydatna dla starszych systemów Mac i MS-DOS.) TEX Live zawiera skompilowane programy TEX, LaTeX2e, Metafont, MetaPost, BibTeX i wiele innych oraz bogaty zestaw pakietów makr o wielorakim zastosowaniu, a także fonty i dokumentacje, umożliwiające skład publikacji w wielu językach. TEX Live wchodzi w skład TEX Collection (kolekcji opisanej w skrócie poniżej), utworzonej wspólnym wysiłkiem grup użytkowników systemu TEX.
Nowsze wersje pakietów można znaleźć na serwerach CTAN, np. http://www.ctan.org.
Lista najważniejszych zmian, jakie dokonano w tej edycji TEX Live znajduje się w części 11.4, na str. 77.
Nie opisujemy tu, czym jest system TEX, a jedynie kwestie instalacji i konfiguracji oprogramowania TEX Live. Początkujący użytkownicy mogą zapoznać się z podstawowymi pojęciami np. w artykule Przewodnik po systemie TEX: texmf-doc/doc/polish/tex-virtual-academy-pl/cototex.html.
Z TEX Live można korzystać na kilka sposobów:
Szczegóły procedur instalacyjnych podane zostaną dalej w rozdziałach poświęconych konkretnym systemom operacyjnym, niemniej jednak podamy tu skrócony przepis:
Społeczność TEX-owa jest bardzo aktywna i pomocna, stąd też większość poważnych zapytań nie zostanie pozostawiona bez odpowiedzi. Przed zadaniem pytania warto je uprzednio dobrze przemyśleć i sformułować, ponieważ respondenci to wolontariusze, wśród których znaleźć się mogą mniej lub bardziej doświadczeni użytkownicy. (Jeśli preferujemy komercyjne wsparcie techniczne, możemy zamiast TEX Live zakupić system u jednego z dostawców, których listę znaleźć można na http://tug.org/interest.html#vendors.)
Oto lista źródeł pomocy, w kolejności przez nas rekomendowanej:
Druga strona medalu to pomaganie tym, którzy mają problemy. Zarówno comp.text.tex, jak i texhax (oraz lista dyskusyjna GUST) są otwarte dla każdego, a więc zapraszamy do włączenia się, czytania wiadomości i pomagania innym w miarę własnych możliwości. Witamy wśród użytkowników systemu TEX!
Omówimy tutaj strukturę i zawartość dystrybucji TEX Live, a także TEX Collection – płytki DVD, w skład której wchodzi TEX Live.
Ograniczona pojemność formatu CD-ROM zmusiła nas do podzielenia TEX Collection na następujące dystrybucje:
CTAN, protext, MacTEX i texmf-extra nie spełniają przyjętych dla TEX Live wymogów dotyczących swobody kopiowania, wobec tego należy ten fakt uwzględnić przy redystrybucji bądź modyfikacji zawartości wymienionych katalogów.
Poszczególne dystrybucje są rozpoznawalne po nazwie pliku 00typ.TL, znajdującego się w głównym katalogu każdej z płytek.
Każda z grup użytkowników systemu TEX może rozpowszechniać dowolną płytkę wedle własnych potrzeb i uznania. (TUG dostarcza swoim członkom wszystkie trzy płytki).
Poniżej wymieniono ważniejsze podkatalogi głównego katalogu dystrybucji TEX Live. Na płytce live DVD cała dystrybucja TEX Live została umieszczona w katalogu texlive2007, nie zaś w katalogu głównym (poniżej traktujemy go jako katalog główny we wszystkich odniesieniach dotyczących TEX Live).
| bin | wykonywalne programy TEX-owe, zorganizowane w podkatalogach według platform systemowych; |
| setuptl | programy instalacyjne dla Linuksa i Windows; |
| source |
źródła wszystkich programów, włącznie z głównymi dystrybucjami Web2C TEX-a i Metafont-a; są one umieszczone w skompresowanym programem bzip2 archiwum tar; |
| support | różne programy pomocnicze związane z TEX-em, które nie są domyślnie instalowane; dla użytkowników systemów Windows dołączono ponadto szereg programów (edytory, „shelle TeX-owe”), których zwykle brak w typowej instalacji Windows (programy te mogą być szczególnie przydatne dla początkujących); |
| texmf | drzewo katalogów plików pomocniczych i dokumentacji dla programów (patrz: TEXMFMAIN w następnej części); |
| texmf-dist | główne drzewo katalogów formatów i pakietów (zawiera makra, fonty i dokumentacje; patrz: TEXMDIST w następnej części); |
| texmf-doc | drzewo samodzielnych dokumentacji (m.in. podręczniki itp.), niezwiązane z konkretnymi pakietami, zorganizowane wg. języków. |
| texmf-var | drzewo dla plików generowanych automatycznie (patrz: TEXMFSYSVAR w następnej części); |
Prócz podkatalogów wymienionych powyżej, katalog główny zawiera skrypty instalacyjne oraz pliki README, w formacie tekstowym lub HTML, w kilku językach (również polskim).
Katalog texmf-doc zawiera, jak wspomniano wyżej, dokumentacje ogólne, np. podręczniki (także w wersjach językowych, jak np. niniejsza dokumentacja). Dokumentacje programów (man, info) znajdują się w katalogu texmf/doc, zaś dokumentacje pakietów makr, fontów i formatów w katalogu texmf-dist/doc. Znalezienie konkretnej dokumentacji w dowolnym z wymienionych katalogów ułatwi skorzystanie z programów texdoc lub texdoctk. Pomocnym może być także plik doc.html, który znajdziemy w głównym katalogu.
W tej części wymieniono wszystkie predefiniowane zmienne specyfikujące drzewa katalogów texmf, wykorzystywane przez system, a także ich przeznaczenie. Uruchomienie polecenia texconfig conf pokaże wartości tych zmiennych, dzięki czemu łatwo odnaleźć które katalogi w naszej instalacji są przypisane do konkretnych zmiennych.
Drzewo katalogów zawierające podstawowe dla dystrybucji elementy systemu, jak skrypty (np. web2c/mktexdir), pliki pool i inne pliki pomocnicze.
Drzewo katalogów gromadzące pakiety makr, fontów itp., tak jak są one oryginalnie dystrybuowane; drzewo to może być współdzielone z dowolną dystybucją.
Drzewo katalogów, które administratorzy mogą wykorzystać do przechowywania lokalnych makr, fontów itp., dostępnych dla wszystkich użytkowników serwera.
Drzewo katalogów dla prywatnych makr, fontów itp. użytkownika. Rozwinięcie tej zmiennej zależy domyślnie od wartości przypisanej zmiennej systemowej $HOME.
Drzewo katalogów wykorzystywane przez narzędzia teTEX-a texconfig, updmap oraz fmtutil do przechowywania danych konfiguracyjnych (domyślnie w ramach $HOME).
Drzewo katalogów wykorzystywane przez narzędzia teTEX-a texconfig-sys, updmap-sys oraz fmtutil-sys do przechowywania danych konfiguracyjnych dla całej instalacji.
Drzewo katalogów wykorzystywane przez texconfig, updmap i fmtutil do przechowywania wygenerowanych plików formatów i map fontowych (domyślnie w ramach $HOME).
Drzewo katalogów wykorzystywane przez texconfig-sys, updmap-sys and fmtutil-sys do przechowywania wygenerowanych plików formatów i map fontowych dla całej instalacji.
Więcej informacji na temat texconfig znajdziemy w części 4.1, na str. 26.
TEX Live zawiera trzy rozszerzenia standardowego TEX-a:
Poniżej zestawiono inne najczęściej używane programy dostępne w dystrybucji TEX Live:
tworzenie spisów bibliograficznych;
tworzenie posortowanych skorowidzów;
konwersja DVI do PostScript;
przeglądarka plików DVI dla X Window;
sterownik dla drukarek HP LaserJet;
konwerter DVI do/z tekstu ASCII;
programy do manipulacji stronami w plikach DVI;
konwersja DVI do PDF, metoda alternatywna w stosunku do wspomnianego wyżej programu pdfTEX (pakiety ps4pdf i pdftricks dostarczają kolejnych możliwości);
narzędzia manipulacji na plikach PostScript-owych;
kontrola syntaktyki plików LATEX-owych;
program uruchomieniowy dla ConTEXt;
konwerter TEX do HTML.
Zawartość drzew texmf na TEX Live została do celów instalacji zorganizowana w szereg „zestawów” (collections), z których każdy posiada zbiór „pakietów” (packages; jest ich obecnie ponad 1500). Normalna instalacja pozwala użytkownikowi skopiować z CD (DVD) na twardy dysk jeden lub więcej zestawów, jest też jednak możliwe zainstalowanie jedynie pojedynczego pakietu.
Zestawy pozwalają lepiej dobrać instalowane składniki, a także określić jakie języki będą obsługiwane po instalacji. Najważniejszy zestaw, wymagany dla większości zastosowań, to „basic”. Zestawy „latex” i „pdftex” są rekomendowane dla większości użytkowników. Pozostałe zestawy są opcjonalne.
Oto dostępne zestawy (zdefiniowane w plikach XML o nazwach poprzedzonych członem collection-, umieszczonych w podkatalogu texmf/tpm/) i krótki opis ich zawartości:
Katalog texmf/lists/ (wykorzystywany podczas instalacji) zawiera spis wszystkich plików w każdym pakiecie.
Jak już wspomniano w części 1.1 na str. 5, TEX Live można używać na trzy sposoby:
Każda z tych metod jest dokładniej opisana w dalszych rozdziałach.
|
Uwaga: CD i DVD są w formacie ISO 9660 (High Sierra), z rozszerzeniami Rock Ridge (i Joliet dla Windows). Aby skorzystać z wszystkich zalet płytki pod Unixem, twój system operacyjny powinien obsługiwać rozszerzenie Rock Ridge. Prosimy zapoznać się z dokumentacją komendy mount w twoim systemie aby sprawdzić, czy to jest możliwe. Jeżeli używasz wielu różnych maszyn w sieci lokalnej, zobacz czy możesz zamontować CD/DVD na tej, która pozwala na użycie Rock Ridge. Współczesne systemy operacyjne powinny umieć bez problemów korzystać z CD/DVD. Dalsze kroki opisane są przy założeniu, że udało się zamontować CD/DVD w pełnej zgodności z Rock Ridge.
|
Aby korzystać bezpośrednio z nośnika w systemach Unix należy użyć płyty live DVD. Najpierw należy zamontować CD lub DVD – postać polecenia jest zależna od konkretnej platformy, poniższe działa w Linux, choć nazwa urządzenia (tu: /dev/cdrom) może się różnić. W przykładach podajemy > jako znak zgłoszenia powłoki, zaś to, co wpisuje użytkownik, jest podkreślone.
następnie zmieniamy katalog bieżący na katalog montowania:
W systemie Mac OS X katalog ten znajduje się zwykle w ramach /Volumes zaś nośnik montowany jest automatycznie. Uruchamiamy skrypt instalacyjny install-tl.sh:
Po komunikatach powitalnych i ukazaniu się głównego menu z listą opcji, program oczekuje wprowadzenia polecenia poprzez naciśnięcie wybranego znaku wyświetlonego obok opcji oraz klawisza Enter (nie należy wpisywać znaków <>; wielkie i małe litery są tożsame, w przykładach podajemy małe litery).
Dla uruchamiania bezpośrednio z płytki wybieramy najpierw opcję d, następnie podopcję 1, która pozwoli nam określić katalog na generowane przez TEX-a pliki (fonty, formaty, pliki konfiguracyjne do modyfikacji ustawień). Jeśli odpowiadają nam ustawienia domyślne (/usr/local/texlive/2007), możemy pominąć poniższy fragment. W naszym przykładzie użyjemy /opt/texlive2007:
wciśnięcie klawisza r powoduje powrót do głównego menu, gdzie wybieramy opcję uruchamiania bezpośrednio z nośnika, bez instalacji właściwej na dysku:
Następnie należy uaktualnić zmienną PATH, dołączając do niej katalog zawierający binaria dla danej architektury, a także ustawić zmienną TEXMFSYSVAR na podany powyżej katalog. Dla powłoki zgodnej z Bourne shell (sh, bash, ksh) możemy dopisać do pliku $HOME/.profile:
gdzie archname oznacza konkretną platformę. W tabeli 1 zamieszczono spis obsługiwanych systemów operacyjnych i odpowiednich dla nich nazw podkatalogów.
Dla powłok zgodnych z C shell (csh, tcsh), należy dopisać do pliku $HOME/.cshrc:
gdzie archname – jak wyżej.
Po zakończeniu instalacji i ustawieniu zmiennych systemowych warto uruchomić texconfig lub texconfig-sys aby dostroić instalację do własnych potrzeb (patrz część 4.1, str. 26).
|
Po ponownym uruchomieniu sesji polski użytkownik może użyć bezpośrednio m.in. polecenia mex (spolonizowany format plain), platex (LATEX z polskimi i anglo-amerykańskimi wzorcami przenoszenia wyrazów) oraz ich wersji dla programu pdfTeX (tworzącego pliki PDF), odpowiednio: pdfmex i pdfplatex. Potrzebne pliki formatów zostaną wygenerowane automatycznie podczas pierwszego uruchomienia danego polecenia i zapisane w lokalnym katalogu. Katalog ten, domyślnie /usr/local/texlive/2007/texmf-var/, a w naszym przykładzie /usr/local/texlive/texmf-var/, zawiera pliki konfiguracyjne, które mogą być modyfikowane przez użytkownika. W konfigurowaniu pomocne jest uruchomienie skryptu texconfig, opisanego w części 4.1.
Instalacja części lub całości dystrybucji na twardym dysku wymaga zamontowania płyty CD (lub DVD) w systemie, przejścia do jego katalogu głównego i uruchomienia skryptu instalacyjnego:
Uwaga: dla systemów Linux załączono w niniejszej edycji TEX Live alternatywny program instalacyjny setuptl/tlpmguiplatforma (uruchamiany w XWindow). Posiada on podobną funkcjonalność jak skrypt install-tl.sh, ale po zainstalowaniu może być także ponownie używany do dodawania lub usuwania pakietów bądź kolekcji oraz do podstawowych zadań konfiguracyjnych. Program został zlokalizowany dla kilku języków. Przydatne informacje można znaleźć w rozdziale 6 na str. 30.
Skrypt install-tl.sh przeszukuje listy zestawów i pakietów z CD oraz próbuje odgadnąć, z jakim systemem komputerowym ma do czynienia.
Następnie pokaże on główną stronę konfiguracyjną umożliwiającą wybór:
Po wybraniu opcji <C> – Standard collections, wyświetlone zostaną dostępne zestawy. Każdy zestaw zawiera szereg pakietów: makr, fontów itp. Zaznaczenie zestawu do zaistalowania polega na wciśnięciu odpowiedniego klawisza, ponowne naciśnięcie tego samego klawisza wyłącza zaznaczenie (uwaga: wielkie i małe litery są rozróżniane!).
Po wybraniu opcji <L> – Language collections, wyświetlone zostaną dostępne zestawy dla różnych języków. Zawierają one najczęściej wzorce przenoszenia wyrazów, czasami dodatkowe pakiety makr i fontów. Aby zainstalować polskie pakiety (fonty, makra, dokumentacje), należy w tym menu wybrać klawisz odpowiadający opcji Polish.
Po powrocie do głównego menu można dodatkowo wybrać inne opcje. I tak:
<D> directories pozwala zmienić domyślne katalogi instalacji, przypisane zmiennym wewnętrznym:
katalog bazowy, w ramach którego zostaną zainstalowane wszystkie pliki; domyślnie jest to /usr/local/texlive/2007, ale można go zmienić np. na /opt/texlive2007.
W systemie Mac OS X dostępne programy integrujące oprogramowanie TEX-owe korzystają z domyślnej lokalizacji teTEX, czyli /usr/local/teTeX. Wobec czego użytkownicy Mac dla instalacji TEX Live powinni rozważyć wybór katalogu /usr/local/teTeX zamiast /usr/local/texlive/2007.
katalog przeznaczony na lokalne pliki makr i fontów użytkownika, a także indywidualne, nie związane z dystrybucją, uzupełnienia instalacji; domyślnie jest to /usr/local/texlive/texmf-local. (Katalog ten jest niezależny od opisanego wyżej katalogu bazowego, ponieważ jest przeznaczony na lokalnie dodawane makra czy fonty.)
katalog, który przechowuje pliki generowane przez system (np. formaty) (patrz część 4.1, str. 26); domyślnie TEXDIR/texmf-var. Istnieje ponadto TEXMFSYSCONFIG, katalog dla aktualnie używanych plików konfiguracyjnych, modyfikowanych najczęściej przez program texconfig.
<O> Other options – inne opcje:
alternate directory for generated fonts – pozwala określić katalog dla generowanych fontów (np. jeżeli chcemy zainstalować główny pakiet w trybie „tylko do odczytu” (read-only)); domyślnie fonty generowane są w katalogu określonym przez zmienną TEXMFVAR.
create symbolic links in standard directories – pozwala określić czy utworzyć dowiązania symboliczne (links) dla stron man, GNU info i programów w standardowych katalogach systemu operacyjnego, np. /usr/local/man, /usr/local/info oraz /usr/local/bin. Wymagane do tego są, oczywiście, uprawnienia administratora.
do not install font/macro doc tree – pozwala pominąć instalowanie dokumentacji fontów bądź makr, np. dla zaoszczędzenia miejsca na dysku.
do not install font/macro source tree – pozwala pominąć instalowanie plików źródłowych fontów bądź makr (dostępnych np. w postaci plików .dtx), które nie są wykorzystywane do bieżącej pracy;
Po zakończeniu ustawień i po powrocie go głównego menu, można rozpocząć instalację (klawisz I). Program instalacyjny, uwzględniając wybrane zestawy i systemy, sprawdzi spisy plików na CD/DVD, stworzy listę plików do skopiowania, po czym skopiuje je na twardy dysk.
Po instalacji należy dodać do zmiennej PATH właściwy podkatalog bin instalacji TEX-a, uaktywnić tę zmienną i można już zacząć pracę.
Po zakończeniu instalacji i ustawieniu zmiennych systemowych warto uruchomić texconfig lub texconfig-sys aby dostroić instalację do własnych potrzeb (patrz część 4.1, str. 26).
Jeśli w używanym przez nas systemie Linux/Unix działa polecenie manpath (sprawdzimy to uruchamiając man manpath), to wszystkim użytkownikom systemu można udostępnić elektroniczny poręcznik TEX Live dla standardowego uruchomiania polecenia man. W tym celu należy zmodyfikować plik /etc/manpath.config (wymagane są do tego uprawnienia administratora systemu). Poniższy wpis w pliku /etc/manpath.config pozwoli programowi man odnaleźć strony podręcznika (strony man) TEX Live w drzewie instalacji TEX Live (także ścieżka do programów może wymagać dopasowania do konkretnej architektury systemu):
Katalogi domyślne można zastąpić specyfikując odpowiednio zmienne środowiskowe i następnie wykonać instalację nieinteraktywną, np.:
Zmienna środowiskowa TEXLIVE_INSTALL_PREFIX określa inny niż domyślny (/usr/local/texlive) katalog instalacyjny, pozostawiając wszystkie inne parametry bez zmian, tak więc powyższe polecenia spowodują, że instalacja zostanie wykonana w katalogu /opt/texlive/2007.
W standardowy dla systemów Unix sposób, końcowe echo i można zastąpić dowolnym zestawem poleceń przy pomocy here dokument, zatem dowolna sekwencja poleceń może być zawarta w skrypcie.
Poniżej lista wszystkich możliwych nadpisań :
nadpisuje /usr/local/texlive.
nadpisuje $TEXLIVE_INSTALL_PREFIX/2007.
nadpisuje $TEXLIVE_INSTALL_PREFIX/texmf-var.
nadpisuje $TEXLIVE_INSTALL_TEXDIR/texmf-var.
nadpisuje $HOME/texmf.
Zamiast powyższych zmiennych środowiskowych byłoby lepiej zastosować configure z opcjami, co jest standardowym sposobem dla stylu GNU. Ochotnicy do wykonania takiej pracy są mile widziani!
TEX Live można używać zarówno do aktualizacji istniejącej instalacji, jak i do dodawania składników do instalacji wcześniejszej. Główny program instalacyjny przeznaczony jest do użycia tylko za pierwszym razem (nie dotyczy to wpomnianego wcześniej tlpmgui), natomiast później należy używać znajdującego się na CD (DVD) skryptu install-pkg.sh. Uruchamia się go przez zamontowanie nośnika, przejście do katalogu punktu montowania i wydanie polecenia:
Skrypt posiada dziewięć parametrów; pierwsze cztery pozwalają wybrać: pojedynczy pakiet do instalacji, cały zestaw (np. mathextra), nazwę katalogu zamontowanego CD, oraz nazwę katalogu zawierającego pliki ze spisami zawartości pakietów (zwykle te dwa ostatnie ustawiane są automatycznie):
pojedynczy pakiet do zainstalowania;
pojedynczy zestaw do zainstalowania;
katalog źródłowy (domyślnie jest to katalog bieżący, z którego uruchomiono skrypt);
katalog ze spisami plików (domyślnie ./texmf/tpm/lists).
Proces instalacji jest określony dokładniej przez pięć kolejnych parametrów: pierwsze dwa pozwalają wyłączyć z instalacji dokumentacje i pliki źródłowe, trzeci wyłącza domyślne uruchamianie na koniec skryptu mktexlsr, przebudowującego bazę danych o plikach, czwarty uruchamia na koniec skrypt konfiguracyjny texconfig init, zaś piąty powoduje jedynie wypisanie plików, które miałyby być zainstalowane:
| --nodoc | |
| --nosrc | |
| --nohash | |
| --config | |
| --listonly | |
Można także określić, czy zamiast instalować pliki, skrypt powinien utworzyć z nich w wybranej lokalizacji archiwum tar:
| --archive=nazwa | |
Dodatkowa opcja --verbose pozwala wyświetlić podczas uruchomienia bardziej szczegółowe komunikaty.
Tak więc, jeżeli chcielibyśmy tylko zobaczyć przed zainstalowaniem, jakie pliki tworzą pakiet fancyhdr, nasze polecenie wyglądałoby następująco:
W każdym systemie operacyjnym, po zakończeniu głównej procedury instalacyjnej, pozostaje wykonanie dopasowania systemu do lokalnych potrzeb i przeprowadzenie kilku podstawowych testów.
Innym rodzajem czynności poinstalacyjnych jest uzyskanie pakietów, fontów lub programów, które nie zostały dostarczone z TEX Live. Podstawową zasadą jest instalowanie takich dodatków w drzewie TEXMFLOCAL (jeśli instalacja została wykonana na lokalnym dysku twardym) lub drzewie TEXMFSYSVAR (jeśli TEX jest użytkowany z płyty DVD); por. opcja “Installation directories” na str. 21.
Niestety, w szczegółach poszczególne procedury instalacyjne mogą się znacznie różnić, więc nie podejmiemy tu próby ich opisania. Podamy jedynie kilka odnośników do dokumentacji zewnętrznej:
Po zakończeniu instalacji i uaktywnieniu modyfikacji zmiennej systemowej PATH, można użyć programu texconfig, do skonfigurowania systemu według własnych potrzeb. Program ten może być w każdej chwili uruchomiony do zmiany ustawień, w trybie interfejsu pełnoekranowego lub z linii poleceń. Program texconfig powinien być używany do wszelkich zmian, takich jak deklaracja używanych drukarek czy przebudowywanie bazy danych o plikach. Obydwa tryby pracy posiadają tekst pomocy, opisujący dostępne możliwości.
Przykłady użycia z wiersza poleceń:
ustawienie formatu papieru na „letter” dla programu dvips;
jak wyżej, ale dla programu xdvi;
aktualizacja wszystkich baz danych instalacji systemu TEX;
wyświetla FAQ dystrybucji teTEX (na dystrybucji tej oparto TEX Live);
wyświetla dostępne opcje skryptu.
Skrypt texconfig pozwala na zmianę jedynie najważniejszych ustawień. Głównym plikiem konfiguracyjnym jest texmf.cnf. Zlokalizujemy go uruchamiając polecenie „kpsewhich texmf.cnf”. Plik ten zawiera sporo użytecznych komentarzy, wyjaśniających reguły ustawień domyślnych, a także podaje przykłady ustawień alternatywnych.
Polecenie texconfig zapisuje pliki w katalogu użytkownika, na przykład ($HOME/.texlive2007). Jeśli instalujemy system dla wielu użytkowników, powinniśmy zatem uruchomić polecenie texconfig-sys.
Podobnie rzecz ma się ze skryptami updmap oraz fmtutil; także i one zapisują pliki w $HOME/.texliveRRRR. Aby zmienić globalne ustawienia, wygenerować mapy fontowe bądź formaty, należy użyć poleceń updmap-sys i fmtutil-sys. W przypadku instalacji dla wielu użytkowników warto wygenerować wspólne pliki formatów (polecenie fmtutil-sys –missing), dzięki czemu uniknie się generowania tychże przez każdego użytkownika.
Zmienne specyfikujące katalogi modyfikowane przez powyższe polecenia opisano w części2.2 na str. 7. Uruchomienie polecenia texconfig conf wyświetli aktualnie używane katalogi, zaś zmiana ustawień możliwa jest poprzez modyfikację pliku texmf.cnf.
Po zainstalowaniu TEX Live warto sprawdzić czy programy działają prawidłowo. Opiszemy tu podstawowe procedury testujące funkcjonowanie systemu w systemach Unix. W Mac OS X i Windows najczęściej użyjemy środowiska graficznego (GUI), ale reguły będą podobne.
przykład prostszy niż sample2e;
test położenia wydruku na kartce papieru, przydatny do sprawdzenia, czy nasza drukarka nie wprowadza przesunięć;
służy do wydruku tablic fontowych;
jak wyżej, ale zamiast LATEX-a wymaga jedynie plain TEX;
najbardziej kanoniczny przykład dla plain TEX; na zakończenie przetwarzania uruchomionego poleceniem tex story, po ukazaniu się *, należy wpisać \bye.
Początkującym użytkownikom polecamy stronę http://tug.org/begin.html oraz podręcznik Petera Flynna Formatting Information, dostępny pod adresem http://www.ctan.org/tex-archive/documentation/beginlatex.
Na komputerach Macintosh TEX Live działa jedynie pod systemem operacyjnym Mac OS X (starsze systemy z działającym systemem TEX mogą korzystać z makr, fontów i dokumentacji o ile zainstalujemy rozszerzenie Joliet dostępne na http://www.tempel.org/joliet).
Instalacja pod Mac OS X może być wykonana na dwa sposoby.
W 2005 r. rekomendowana jest instalacja MacTEX, nowej dystrybucji dostępnej na live DVD w katalogu mactex/. Zawiera ona własny program instalacyjny pełnej dystrybucji systemu TEX, która jest kombinacją teTEX-a, TEX Live i dodatkowych programów oraz dokumentacji. Szczegóły na temat projektu MacTEX znajdują się na stronie: http://tug.org/mactex.
Jeśli wolimy, w Mac OS X można także zaistalować TEX Live, wykorzystując skrypty install*. Wymagane jest do tego posiadanie powłoki bash. Od wersji Mac OS X 10.2 bash jest standardowo dostępny, a więc instalujemy podobnie jak opisano to powyżej w części 3 na str. 13. Wcześniejsze wersje systemu operacyjnego wymagają aktualizacji, czyli pobrania z sieci powłoki bash.
Piszący po polsku użytkownicy Mac OS X mają do wyboru stosowanie dwóch 8-bitowych stron kodowych:
TEX Live zawiera w standardowych pakietach LATEX-a plik macce.def, który pozwala wczytywać polski tekst z wykorzystaniem pakietu inputenc:
\usepackage[macce]{inputenc}
Ponadto mamy tablice przekodowań dla Mac CE, niewymagające stosowania pakietu \inputenc. Zamiast niego wystarczy wpisać w pierwszym wierszu pliku deklarację:
%& --translate-file=macce-pl
Niniejsze wydanie TEX Live zawiera program instalacyjny dla Windows – tlpmgui.exe. Program ten posiada podobne opcje jak instalator dla systemów Unix: pozwala wybrać schemat, poszczególne kolekcje, katalogi dla instalacji, a więc ma funcjonalność opisaną już w części 3.2 na str. 20. Dodatkowo, po instalacji właściwej, możliwe jest dodawanie bądź usuwanie pakietów a także wykonywanie najważniejszych czynności administracyjnych, jak aktualizacja bazy danych instalacji, generowanie formatów czy map fontowych. Możliwe jest także przygotowanie systemu operacyjnego do uruchamiania programów bezpośrednio z DVD.
tlpmgui wykorzystuje jako „silnik” program tlpm.
Oprogramowanie dla Windows w TEX Live jest oparte o zaktualizowane programy, zapożyczone (dzięki uprzejmości Akira Kakuto) z dystrybucji W32TEX. Zawiera ono także niektóre starsze (ale nadal działające) programy, które napisał Fabrice Popineau, szczególnie zaś nową przeglądarkę plików dvi, dviout, autorstwa Toshio Oshimy.
TEX Live może być instalowany w systemach Windows 98, ME, NT, 2K lub XP.
Uwaga: Użytkownicy Win9.x powinni zadbać aby system posiadał wystarczający obszar dla nowych zmiennych środowiskowych. W tym celu przed instalacją należy dopisać do pliku C:\config.sys wiersz SHELL=<path>COMMAND.COM /E:4096 /P i ponownie uruchomić komputer.
Po włożeniu płyty do napędu CD, autostart powinien uruchomić program tlpmgui. Jeśli to nie nastąpi, kliknij menu Start!Uruchom i wybierz <litera CD-ROM>:\setuptl\tplmgui.exe (lub <litera DVD>:\texlive\setuptl\tplmgui.exe jeśli instalujesz z płyty TEX Collection DVD), a następnie kliknij OK.
Ukaże się okno instalatora zatytułowane Program instalacji i konfiguracji TeX Live. Zawiera ono następujące sekcje: Modyfikacja schematów, Instalacja, Wybierz schemat, Wybierz system, Katalogi i Opcje.
Uwaga: domyślnie tlpmgui próbuje wykryć, czy nie mamy już instalacji TEX-a. Jeśli znajdzie w ścieżce specyfikowanej przez zmienną PATH program tex, uruchomi się w trybie administracji (dodawania/usuwania pakietów i czynności konfiguracyjnych; patrz niżej). Tryb instalacji można wymusić uruchamiając tlpmgui –install-mode, ale parametr ten powinien być stosowany gdy dokładnie wiemy, co chcemy zrobić. Zaleca się uprzednie usunięcie starej (bądź uszkodzonej) instalacji, w szczególności wszystkich zmiennych systemowych odnoszących się do systemu TEX. Dodatkowym parametrem wywołania jest –debug, który powoduje wyświetlanie nazw i zawartości wszystkich plików tworzonych i zapisywanych przez tlpmgui. Podczas pracy informacje diagnostyczne zapisywane są w pliku log, który po zakończeniu pracy tlpmgui jest usuwany wraz z wszystkimi plikami tymczasowymi.
W sekcji Katalogi, obok przycisku CD/DVD powinien być wyświetlony dysk instalacyjny, np. F:/ (lub F:/texlive/ dla DVD). Jeśli tak nie jest, naciśnij przycisk CD/DVD i wybierz napęd CD z TeX Live CD (lub katalog texlive na TEX Collection DVD).
Za pomocą przycisku TLroot możesz wybrać katalog, w którym chcesz zainstalować TEX Live. Wybrany katalog zostanie wpisany do zmiennej środowiskowej TLroot do późniejszego użycia.
W sekcji Wybierz schemat należy wybrać odpowiedni schemat instalacyjny TEX Live przez naciśnięcie jednego z dostępnych przycisków radiowych (np. scheme-gust). Przy nazwie każdego schematu znajduje się przycisk Informacje, po naciśnięciu którego wyświetlana jest lista kolekcji zawarta w wybranym schemacie.
Schematy to obszerne zestawy pakietów przeznaczone do wstępnego wyboru instalowanych komponentów. Mamy do wyboru schematy dla podstawowej, przeciętnej i pełnej instalacji, pozostałe przygotowano z myślą o wybranych grupach użytkowników (np. GUST i GUTenberg przygotowały schematy dla swoich członków) lub zastosowaniach (np. XML lub Omega). Wstępnie wybrane schematy można modyfikować. Dodatkowe kolekcje można wybrać w sekcji Modyfikacja schematów. Na przykład po naciśnięciu przycisku Wybierz obok Kolekcji standardowych można wybrać dodatkowe kolekcje, takie jak Metapost, Omega lub dokumentacje w różnych językach. Wybór zaznaczamy haczykiem.
Kolekcja Wintools jest zaznaczona domyślnie. Zawiera ona szereg niewielkich, acz przydatnych programów, zwykle nieobecnych w Windows, m.in. konwertery grafiki sam2p, jpeg2ps, tiff2png, programy (de)kompresji plików (bzip2, gzip, unzip), a także wget wymagany przez nowe narzędzie: getnonfreefonts.
W sekcji Mod